यंदा गुढी पाडवा मार्च १९ ला की २० तारखेला? पंचांग काय म्हणते जाणून घ्या…
Gudhi Padwa Date 2026 : सध्या सगळीकडे चर्चेचा विषय आहे तो म्हणजे यंदाचा
गुढी पाडवा नेमका कधी? कोणी म्हणतं १९ मार्च तर कोणी म्हणतं २० मार्च. मग खरं नेमकं काय? पंचांग याबद्दल काय सांगतं? चला, आज आपण याचाच शोध घेऊया आणि संभ्रम दूर करूया.
नेमकी तारीख कोणती?
पंचांग आणि विविध अधिकृत स्रोतांनुसार, यंदा गुढी पाडवा १९ मार्च २०२६ रोजी आहे. हा दिवस गुरुवार असेल. कोकण विभागाच्या अधिकृत सुट्ट्यांच्या यादीतही १९ मार्च रोजी गुढी पाडवा असल्याचे स्पष्टपणे नमूद आहे. Drik Panchang सारख्या मान्यवर पंचांगानेही हीच तारीख दिली आहे. त्यामुळे आता नक्की झाले की, Gudhi Padwa Date 2026 ही १९ मार्च आहे.
पंचांग काय सांगते?
आता प्रश्न असा पडतो की, ही तारीख नेमकी कशी ठरते? त्यामागे पंचांगशास्त्राचा नियम आहे.
गुढी पाडवा म्हणजे चैत्र महिन्याच्या शुद्ध प्रतिपदेला साजरा केला जाणारा सण. पण प्रतिपदा तिथी दोन दिवस राहू शकते. मग कुठल्या दिवशी साजरा करायचा हे ठरवण्यासाठी उदया तिथी हा नियम पाहिला जातो. याचा अर्थ, ज्या दिवशी सूर्योदयाच्या वेळी प्रतिपदा तिथी असेल, तो दिवस गुढी पाडवा म्हणून साजरा केला जातो.
यंदाचे पंचांग पाहूया:
· प्रतिपदा तिथी सुरुवात: १९ मार्च २०२६, सकाळी ०६:५२ वाजता.
· प्रतिपदा तिथी समाप्ती: २० मार्च २०२६, पहाटे ०४:५२ वाजता.
याचा अर्थ, १९ मार्च रोजी सूर्योदयापासून (साधारण सकाळी सव्वासहा ते साडेसहाच्या सुमारास) प्रतिपदा तिथी सुरू झाली आहे. त्यामुळे गुढी पाडवा २०२६ साठीचा मुहूर्त १९ मार्च रोजीच आहे. २० मार्च रोजी सूर्योदय होईपर्यंत प्रतिपदा तिथी संपलेली असेल, त्यामुळे तो दिवस गुढीपाडव्यासाठी गृहीत धरला जात नाही.
गुढीपाडवा म्हणजे नववर्षाची सुरुवात- शालिवाहन शक 1948
हा सण म्हणजे मराठी नववर्षाचा पहिला दिवस आहे. या दिवसापासून शालिवाहन शक १९४८ सुरू होईल. तर विक्रम संवत २०८३ ची सुरुवातही याच दिवशी होईल. यंदाचे वर्ष म्हणजे “सिद्धार्थी” नावाचे संवत्सर असेल. हिंदू धर्मात या दिवसाला खूप महत्त्व आहे. उत्तर भारतात याच दिवसापासून चैत्र नवरात्रीला सुरुवात होते.
गुढीपाडवा मुहूर्त २०२६ बद्दल बोलायचे झाले तर, सकाळचा काळ पूजेसाठी सर्वोत्तम मानला जातो. सूर्योदयानंतर अभिजीत मुहूर्त (दुपारी १२:०५ ते १२:५२ च्या दरम्यान) आणि गोधूलि मुहूर्त (सायंकाळी ०६:२९ ते ०६:५३) या वेळा अत्यंत शुभ आहेत. या दिवशी शुक्ल योगाचे विशेष महत्त्व असून, तो रात्री ०१:१७ पर्यंत आहे. पण लक्षात ठेवा, गुढी उभारणी मुहूर्त हा सूर्योदयानंतर लगेचच उत्तम मानला जातो.
गुढीपाडव्याचे महत्त्व आणि पूजा पद्धत
गुढी पाडवा सण हा केवळ नववर्षाचा आनंद साजरा करण्यापुरता मर्यादित नाही. या दिवशी गुढी उभारण्याला विशेष महत्त्व आहे. ही गुढी विजयाचे, समृद्धीचे आणि शुभतेचे प्रतीक मानली जाते. असे मानले जाते की, या दिवशी ब्रह्मदेवाने सृष्टीची निर्मिती केली.
पूजा पद्धतीनुसार, या दिवशी लवकर उठून अभ्यंग स्नान (तेल लावून अंघोळ) केली जाते. त्यानंतर केवड्याची पाने, गुळ, चिंच, मीठ यांचे मिश्रण खाण्याची प्रथा आहे. या दिवशी नवीन वस्त्रे परिधान करून, रांगोळी काढून, सण साजरा केला जातो. गुढीपाडवा पूजा विधी मध्ये गुढीची स्थापना करून तिला हार, वेलदोडे, साखरेची गाठी यांनी सजवले जाते.
आंध्र प्रदेश, कर्नाटक आणि तेलंगणात हाच सण ‘उगादी‘ (Ugadi) म्हणून साजरा केला जातो. गोव्यातील कोंकणी लोक हा दिवस ‘संवत्सर पाडवो‘ म्हणून साजरा करतात.
तर मग, यंदा १९ मार्च २०२६, गुरुवार या दिवशी आपण सगळे जण पारंपरिक पद्धतीने हा सण साजरा करूया आणि नवे वर्ष, नवी सुरुवात आनंदाने करूया. सर्वांना गुढी पाडवा हार्दिक शुभेच्छा!
About The Author
