ट्रम्प सरकारने भारतावर लावलेले २५% टॅरिफ आणि रशियाशी व्यवहाराबाबतची कारवाई – सविस्तर विश्लेषण
३० जुलै २०२५ रोजी अमेरिकेचे माजी राष्ट्राध्यक्ष आणि सध्या पुन्हा सत्तेत असलेले डोनाल्ड ट्रम्प यांनी भारतासंदर्भात दोन मोठ्या घोषणा केल्या. या घोषणांमुळे भारत अमेरिकेमधील सौहार्द संपण्याची चिन्हे दिसत आहेत ही कठीण राजकीय परिस्थिती हाताळण्यासाठी योग्य डिप्लोमॅटिक तंत्र वापरून अमेरिकेशी संवाद करणे गरजेचे आहे.
अमेरिकेचे अध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी भारता संदर्भात घेतलेले दोन निर्णय खालील प्रमाणे आहेत.
1. भारतातून आयात होणाऱ्या वस्तूंवर २५% टॅरिफ लावण्याचा निर्णय
2. भारताच्या रशियाशी होणाऱ्या ऊर्जा आणि संरक्षण व्यवहारांवर अतिरिक्त दंडात्मक(पेनल्टी)कारवाई करण्याची तयारी
ट्रम्प यांचा टॅरिफ निर्णय
डोनाल्ड ट्रम्प यांच्या “अमेरिका फर्स्ट” धोरणानुसार त्यांनी भारतावर नवीन २५% टॅरिफ लावण्याची घोषणा केली आहे. हे टॅरिफ १ ऑगस्ट २०२५ पासून लागू होणार आहे. ट्रम्प यांच्या मते भारत कृषी, दुग्धशेती आणि संरक्षण क्षेत्रात अमेरिकन उत्पादनांसाठी अजूनही अपारदर्शक धोरण वापरत आहे, त्यामुळे या निर्णयाची गरज भासली.
रशियाशी व्यवहारांवर संभाव्य पेनल्टी
भारत सध्या रशियाकडून मोठ्या प्रमाणावर कच्चे तेल, नैसर्गिक वायू आणि संरक्षण क्षेत्रातील उपकरणे खरेदी करतो. ट्रम्प प्रशासनाचा आरोप आहे की भारत रशियाच्या युद्धसंबंधित अर्थव्यवस्थेला अप्रत्यक्षपणे मदत करत आहे. त्यामुळे अमेरिकेच्या ‘Sanctioning Russia Act’ अंतर्गत भारतावर काही विशिष्ट आर्थिक प्रतिबंध लावण्याचा विचार सुरू आहे.
आर्थिक परिणाम – भारतासाठी आव्हान
➤ व्यापारावर प्रभाव
भारताची अमेरिकेकडे निर्यात होणाऱ्या वस्तूंची किंमत अचानक वाढल्यामुळे अनेक उत्पादक आणि निर्यातदार अडचणीत येऊ शकतात. टेक्सटाइल्स, ज्वेलरी, ऑटो पार्ट्स, औषधे, आणि आयटी सेवा हे क्षेत्रे विशेषतः प्रभावित होऊ शकतात.
➤ द्विपक्षीय संबंधांवर परिणाम
भारत आणि अमेरिकेदरम्यानचा वाढता व्यापार आणि सामरिक संबंध या टॅरिफ व पेनल्टीमुळे तणावात येऊ शकतो. भारताने याआधी QUAD आणि Indo-Pacific भागीदारीत सक्रिय सहभाग घेतलेला असताना, ही कारवाई भारताच्या परराष्ट्र धोरणात नव्याने समतोल साधण्याची गरज निर्माण करू शकते.
भारताची संभाव्य रणनीती
1. डायव्हर्सिफिकेशन: भारताने आपल्या निर्यातीसाठी नवीन बाजारपेठा शोधाव्या लागतील, जसे की युरोप, आफ्रिका, आग्नेय आशिया.
2. स्थानिक उत्पादन आणि उपभोग वाढवणे: ‘मेक इन इंडिया’ आणि ‘वोकल फॉर लोकल’ हे उपक्रम यानिमित्ताने अधिक गती घेऊ शकतात.
3. ऊर्जा भागीदारीचे पुनरावलोकन: रशियाच्या जागी इतर पर्यायी ऊर्जा भागीदार शोधण्याचा प्रयत्न सुरू होण्याची शक्यता.
निष्कर्ष
भारतावर लावलेले २५% टॅरिफ आणि रशियाशी असलेल्या संबंधांवर संभाव्य पेनल्टी हे दोन्ही निर्णय जागतिक पातळीवर मोठ्या परिणामांचे संकेत देतात. ही स्थिती भारताच्या आर्थिक आणि राजनैतिक धोरणांसाठी एक कसोटी ठरू शकते. आता भारतासमोर दोन स्पष्ट पर्याय आहेत — अमेरिकेशी सुसंवाद साधत नवा मार्ग शोधणे किंवा नवीन जागतिक युती व बाजारपेठांकडे अधिक गांभीर्याने वळणे.
हे ही वाचा
रॉबर्ट डि नेरा यांचा जाहीर ट्रंप विरोध
About The Author
1 thought on “डोनाल्ड ट्रम्प यांचा भारतीय आयातीवर 25% कर व रशियाशी व्यापार केल्यामुळे भारताला दंड”